Siyasi Hayata İlişkin Tahminler: Gelecek Yıllarda Neler Olabilir?

1950 sonrasındaki merkez sağ partiler, Demokrat Parti dışında, “A” ile başlayan adlara sahip: Adalet Partisi, Anavatan Partisi, Adalet ve Kalkınma Partisi.

Adalet Partisi 12 Eylül ile birlikte yok oldu.

Anavatan Partisi, Turgut Özal’ın kişiliğine yakından bağlı bir partiydi. Önce Özal’ın cumhurbaşkanı oluşu, sonra da ölümüyle birlikte Anavatan Partisi yok oldu.

Adalet ve Kalkınma Partisi, Recep Tayyip Erdoğan’ın kişiliğine yakından bağlı. Erdoğan bir şekilde aktif siyasi hayatın dışına çıkarsa (cumhurbaşkanı olarak ya da siyasi yasaklı olarak) bu parti de dağılıp gider.

Merkez sağ partiler Türkiye’yi hep dönüştürdü, yenileştirdi. Türkiye’de gelişmenin motoru bu partiler oldu.

Öte yandan bu partiler, iktidara gelmelerini sağlayan demokrasiyi benimseyemediler. Örneğin, İnönü’nün yaptığı şeyi, iktidarı seçimle bırakmayı hiçbiri yapamazdı ve yapamıyor. Demokrat Parti iktidarı bırakmamak için ve muhalefeti susturmak için diktatörlüklerde rastlanılan uygulamalara imza atmaktan çekinmedi. Menderes idam edilmese seçimle muhalefete indiğinde kahrından ölebilirdi. Demirel muhalefette iken Ecevit’i “Hükümetin başı” ifadesiyle aşağılamaya çalışmıştı ve Özal’ı hiçbir zaman cumhurbaşkanı olarak kabul edememişti. Özal ise birkaç kez muhalefeti yaşamayacağını söylemişti ve öyle de oldu; muhalefeti hiç yaşamadan öldü. Erdoğan, bırakın Türkiye çapında partisi çapında bile demokrat uygulamalara gitmedi. Örneğin, Abdullah Gül’ü bir oylama ile değil tek başına (ama “balıkçılara bile danışarak”) cumhurbaşkanı adayı olarak belirledi ve her zaman tek belirleyici oldu. Erdoğan’ın da muhalefeti hiç yaşamaması söz konusu. Muhalefetteki Erdoğan düşüncesi bile aykırı geliyor. Erdoğan böyle bir şeyi olgunlukla karşılayamaz.

Peki, bundan sonra ne olur?

CHP, lideriyle, kadrolarıyla ve ideolojisiyle halkın genelinde güven uyandırmıyor. İleriki yıllarda ancak koalisyonlarla iktidar olabilir, onda da başarılı bir performans sergileyemez. Buna karşın CHP hiçbir zaman yok olmayacak. Çoğunlukla muhalefette olacak ama hep var olacak. Böyle olması kötü de değil: Merkez sağ partilerin politikalarının dizginlenmesi gerekecek ve bu görevi hep CHP yapacak. CHP’nin misyonu bu: Denetleme, düzenleme, dizginleme, yola getirme, çağdaş uygarlık düzeyinden sapmalara izin vermeme.

Adalet ve Kalkınma Partisi dağıldığı zaman boşluğu yine bir merkez sağ parti doldurur. Bu partinin adı yine büyük olasılıkla “A” ile başlar. Parti yine lideriyle özdeşleşen bir parti olur. Lider bu sefer Erdoğan gibi değil de Özal gibi olur: Kamplaştırıcı değil, birleştirici, Cuma namazına giden ama arada iki tek de atabilen birisi. Bu parti de 10 yıl civarında sahnede kalıp dağılır; yerini bir başka “A” partisine bırakmak üzere.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s


%d blogcu bunu beğendi: